تازا ترين
  • آئين ۽ پارليامينٽ کي بي اختيار ڪري بل پيش ڪيو ويو،حملا ٿيڻ باوجود موقف تي قائم آهيون: پ پ چيئرمين*نانا کي ڦاهي تي چاڙهيو ويو، منهنجي ماءُ ۽ مامن شهيد مرتضيٰ ڀٽو ۽ شاهنواز ڀٽو کي شهيد ڪيو ويو: بلاول*برسات ۽ ٻوڏ سبب سنڌ ۾ 25 لک ماڻهو متاثر ٿيا، بلوچستان ۾ به لکين ماڻهو بي گهر ۽ متاثر ٿيا: بلاول*
  • *ٽنڊي ڄام واسين سان نوري آباد ڀرسان روڊ حادثو، هڪ ڄڻو فوت، نوجوان زخمي *سوزڪي ۽ ٽرالر وچ ۾ ٽڪر ٿيڻ سبب عبدالڪريم مگسي ٿڏي تي فوت، ساجد مگسي زخمي *
  • *سنڌ هاءِ ڪورٽ ۾ پسند جو پرڻو ڪندڙ ناري ۽ نوجوان وارو معاملو *عدالت ناري اسماءَ کي مڙس ارشاد مگسي سان گڏ وڃڻ جي اجازت ڏئي ڇڏي *مونگي وارثن سان خوف آهي، مونکي قتل ڪري ڇڏيندا: ناري جو عدالت ۾ بيان*
  • *ڪراچي: اي وي ايل سي جي ڪارروائي، موٽر سائيڪلز ڦر ڪندڙ گروهه گرفتار *جوابدارن جي قبضي مان ڦر ڪيل 5 موٽر سائيڪلون هٿ ڪيون ويون: ايس ايس پي سرفراز نواز *جوابدارن جي قبضي مان هٿيار به هٿ ڪيا ويا آهن: ايس ايس پي*
  • *ڪراچي: ٻارڙي مروا قتل۽ زيادتي ڪيس، گرفتارجوابدارن جا فنگر پرنٽس ميچ ٿي ويا: ذريعا *ٻارڙي مروا جي ڪپڙن ۽ جوابدار فيضو جي گهر ۾ بيڊ جا سيمپلز ورتا ويا هئا: ذريعا *جوابدارن جا سيمپلز ميچ ٿي ويا، ٻئي جوابدار اڳ ڏوهه جو اعتراف ڪري چڪا آهن *
  • *ڪراچي: سٽي ڪورٽ ۾ وڪيلن جي هڙتال سبب سائل سخت پريشاني جو شڪار *وڪيلن جي هڙتال سبب ڪيسن جون ٻڌڻيون نه ٿيون، نه ئي جوابدارن کي پيش ڪيو ويو*
  • *ڪوٽ غلام محمد ۾ ڳوٺاڻن جو واپڊا عملي جي مبينا زيادتين خلاف ڌرڻو، ٽريفڪ معطل *ڳوٺ باغات مالهي واسين واپڊا آفيس آڏو ٽائرن کي باهيون ڏيئي روڊ بلاڪ ڪري ڇڏيو *واپڊا عملي بلن جي آخري تاريخ کان اڳ ئي ڳوٺ جي بجلي ڪاٽي ڇڏي آهي: ڳوٺاڻا *بجلي ڪاٽڻ سبب پاڻي جو بحران پيدا ٿي ويو آهي، نوٽيس وٺي بجلي بحال ڪرائي وڃي: ڳوٺاڻا*
  • *لاهور: موٽروي تي عورت سان زيادتي وارو ڪيس، پوليس مرڪزي جوابدار گرفتار نه ڪري سگهي *جوابدار عابد جي گرفتاري لاءِ قصور ويجهو ڪارروائي، جوابدار فرار ٿي ويو *پوليس سرچ آپريشن دوران جوابدار جي 5 عزيزن کي حراست ۾ وٺي ڇڏيو*
  • *اتر سنڌ جي سڀ کان وڏي چانڊڪا اسپتال ۾ ايم ايس ۽ پيراميڊيڪل عملي ڇڪتاڻ برقرار *لاڙڪاڻي ۾ پيراميڊيڪل جي احتجاج دوران اي ايم ايس ۽ پيراميڊيڪل عملي ۾ منهن ماري، ھڪٻئي کي ڌڪا *احتجاجي ڪئمپ کي ڊاھڻ جي معاملي تان پيراميڊيڪل عملو مڇرجي پيو *اي ايم ايس گل شيخ ۽ پيراميڊيڪل اڳواڻن وچ ۾ منهن ماري، ھڪٻئي کي ڌڪا ڏنا ويا *پيراميڊيڪل عملي او پي ڊيز، ليباريٽريز، سينٽرل اسٽور، سٽي، ايم آر آئي اسڪن مشين کي تالا ھڻي ڇڏيا *مريضن کي دوائڻ ڏيڻ لاءِ آيس ته پيراميڊيڪل عملي بدتميزي ڪئي: اي ايم ايس گل شيخ *
  • *ٺارو شاهه ۾ ڳوٺاڻن جو بجلي جا ڳرا بل اچڻ ۽ اڻ اعلانيل لوڊشيڊنگ جي آزار خلاف احتجاجي مظاهرو *ڳوٺ موليڏنو لاڙڪ ۽ ڳوٺ يوسف چنڙ جي رھواسين ايس ڊي او سيپڪو خلاف ٽائر ساڙي ڌرڻو احتجاج ڪيو *ڳرا بل اچڻ ۽ بجلي جي ڊگهي لوڊشيڊنگ سبب عذاب ۾ مبتلا آهيون: ڳوٺاڻا*
  • *گهوٽڪي: سبزي منڊي مان وڪيلن جي چيئمبر کي خالي ڪرائڻ وارو معاملو *سي ايم او گهوٽڪي جي فرياد تي ڊسٽرڪٽ بار جي صدر صدام چند سميت26وڪيلن مٿان ڪيس داخل *وڪيلن جي احتجاج سبب عدالتي ڪارونهوار نه هلي سگهيو*
  • *سُپريم ڪورٽ ۾ اُم رباب جي والد سوڌو ٽن گهرڀاتين جي قتل ڪيس تي ٻڌڻي *جوابدارن جي عدم گرفتاري تي سنڌ پوليس مٿان ڪاوڙ جو اظهار ڊي آءِ جي حيدرآباد کي ڇنڊ *پوليس ڄاڻي واڻي جوابدارن جي گرفتاري ۾ غفلت ڪري رهي آهي: عدالت *ٻڌايو وڃي ته گرفتاري لاءِ ڪهڙا عملي قدم کنيا ويا آهن؟: عدالت جو سوال*
  • *ڪنب: نامعلوم ماڻهن پاران کڏ ۾ مبينا زهر وجهڻ سبب ڳوٺاڻن جي مڇي مري وئي *غريب آباد ڪالوني ڀرسان مڇي مرڻ سبب علائقي ۾ بدبوءِ پکڙجي وئي، متاثرن پاران ڪارروائي جو مطالبو نامعلوم ماڻهن مڇي جي کڏ ۾ زهر وجهي لکين روپين جو نقصان پهچايو: متاثر ڳوٺاڻا*
  • * حيدرآباد ۾ پسند جو پرڻو ڪندڙ ناري اسماءَ ۽ نوجوان ارشاد مگسي سنڌ هاءِ ڪورٽ ۾ پيش *ناري نابالغ آهي، سندس عمر 15 سال آهي: جاچ آفيسر جو عدالت ۾ بيان* عدالت ناري اسماءَ کي دارلامان اماڻڻ جو حڪم ڏئي ڇڏيو*
  • *سنڌ هاءِ ڪورٽ ۾ پوليس پاران روڊ بلاڪ ڪرڻ لاءِ ڪنٽينرز تحويل ۾ وٺڻ خلاف درخواست *عدالت گهرو وزارت کان تفصيلي جواب طلب ڪري ورتو *سياسي جلسن جي لاءِ به پوليس ڪنٽينرز کڻي ويندي آهي: درخواستگذار *

نئين گاج رحمت به، زحمت به!

مان پهنجي يادگيري ۾ جيڪي وڏيون قدرتون آفتون ڏٺيون آهن ان ۾ 1995ع واري نئين گاج واري مھا ٻوڏ آهي جنھن دوران جوھي جو رابطو ڪيتري وقت تائين ٻي دنيا کان ڪٽجي ويو هو.
اسان جڏھن ننڍا ھونداھياسين ته مينھوڳي جي مند ۾ جيڪو نعرو گھڻو ھڻندا ھياسين اھو ھيوته “گج گج گوڙ ڪاڇا ٻوڙ سنڌ کي جوڙ ”ھوندو ھيو. ڪاڇي جون زمينون بي انتھا زرخيز آھن پر گھڻن ڳوٺن تائين نهري پاڻي جي پهچ نه ھجڻ جي ڪري ماڻهو اڪثر نئين گاج جي برساتي وهڪرن تي ڀاڙيندا آهن. معمول جي حالتن ۾ نئين گاج جا وهڪرا ڪاڇي واسين لاءِ رحمت بڻجي ايندا آهن ۽ ڪاڇي واسي جوئر ٻاجھر گوار ۽ سبزيون پوکيندا آهن. پر ھر ويهين يا پنجويھين سال گاج جا وھڪرا سپر فلڊ آڻيندا آهن . جيڪو جوهي واسين جي جان مال لاءِ نقصاندھه ھوندو آهي ماڻھن جا اجھا ۽ سامان انهي ٻوڏ ۾ لڙهي ويندا آهن.
نئين گاج جو پاڻي پٽ گل محمد ۽ انجي آس پاس جي ڳوٺن ۾ پورو سال فصل کڻڻ ۾ مدد ڏئي ٿو ۽ اتي بيراجي علائقن وانگيان ئي پوکي ٿيندي آهي . جي گاج به مندائتي لھي اچي ته ڳوٺاڻا ان کي بند ڏئي پوءِ پاڻي ڪڻڪ جي فصل لاءِ به ڪتب آڻيندا آھن.
ميان نصير محمد، ھيروخان ڊرگھه بالا، راڄو ڳنڍو ،ننگر داريو بازمال کوسو، حاجي خان ،واھي پانڌيءَ، ٽنڊو رحيم خان سميت ڪاڇي جي وڏي ايراضي تي نئين گاج جي وھڪرن تي فصل ٿين ٿا.
گاج تي ٿيندڙ فصلن ۾ جوئر ،گوار ،مڱ، تر ،سرنھن۽ ڄانڀو اھم آھن.
سڀ کان اھم ڳالھه ته انھن فصلن جي پوکي لاءِ نه ڀاڻ استعمال ڪيو وينو آهي ۽ نه ئي ٻيون زرعي دوائون استعمال ٿينديون آهن .ستر جي ڏهاڪي ۾، اسي جي ڏهاڪي ۽ نوي جي ڏهاڪي ۾ نئين گاج ۾ ھڪ ھڪ ڀيرو مھا ٻوڏ آئي آهي.
1995ع واري مھا ٻوڏ لاءِ چيو وڃي ٿو ته ان وقت هاج جا وھڪرا ٻه لک ڪيوسڪ کان به مٿي ھئا ۽ انجي ڪري ڪاڇي جي ماڻھن جاني ۽ مالي نقصان کي منھن ڏنو.ان ٻوڏ جي ڪري جوھي تعلقو ڪافي عرصي تائين ٻي سڄي ملڪ کان ڪٽيل رھيو.جوھي جا ماڻھو مينھن جي موسم ۾ اڪثر بچاءَ بند تي وڃي موسم جو مزو به وٺندا آهن ته ايندڙ پاڻي جي صورتحال به ڏسندا آهن تازي صورتحال مطابق ھن مھل تائين حاجي خان، واھي پانڌي جي آس پاس جا ننڍا وڏا ڳوٺ شديد متاثر ٿيا آهن. ماڻھن جا گھر مال فصل لڙهي ويا آھن.
نئين گاج اھا ٻوڙان ٻوڙ ڪندي ڇني کان ٿيندي شاھه حسڻ کان منڇر ۾ ڇوڙ ڪندي. منڇر جيڪا سالن کان ايم اين وي ڊرين (ڇنڊڻ) جي زهريلي پاڻي جي ڪري گدلي ٿي چڪي آهي ۽ درياءَ سنڌ کان پاڻي گھٽ ملڻ جي ڪري ان جي گدلاڻ ڏينھون ڏينھن وڌندي پئي وڃي. پر گاج جو موجوده وهڪرو مري ويل منڇر لاءِ گھٽ وقتي ئي سهي پر نئين زندگي عطا ڪندو ۽ منڇر وري مٺي پاڻي جي ڍنڍ ٿي سگهي ٿي جيڪا بهرحال بهتر ڳالهه آهي .
جيڪڏھن اھڙي ٻوڏ جي امڪان کان اڳ سرڪار منڇر جي تري ۾ ڄميل گند کي ننڍي ننڍي پراجيڪٽن جي ذريعي ڪڍي ته نئين گاج يا دريائي سنڌ جون ٻوڏون منڇر کي نئون جيئدان ڏئي سگھن ٿيون.
ھڪ اندازي مطابق نئين گاج جا موجوده وھڪرا ٻه کان اڍائي لک ڪيوسڪ جي برابر ٿي سگھن ٿا ان جي ڪري نه فقط منڇر جو زھريلو پاڻي ڇڊو ٿيندو بلڪه اهي وهڪرا مڇين جو نئون ٻيجو پڻ پاڻ سان گڏ کڻي ايندا جيڪا ڳالهه مھاڻن لاءِ رحمت جو سبب بڻبي.

Bookmark the permalink.

One Response to نئين گاج رحمت به، زحمت به!

  1. muneer bhurgri says:

    behtreen information

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *