تازا ترين
  • *ڪراچي: وڏي وزير مراد علي شاهه شير شاهه ۾عمارت ڪرڻ واري واقعي جو نوٽيس ورتو *وڏي وزير پاران ڪمشنر ڪراچي کي فوري طور انتظاميه کي متحرڪ ڪرڻ جي هدايت *ڪوشش ڪئي وڃي ته سمورن مزدورن جون حياتيون بچايون وڃن: وڏو وزير مراد علي شاهه*
  • *ٽنڊو غلام حيدر جي مختلف علائقن مان برسات ۽ گهارن جو پاڻي نيڪال نه ٿيو، رهواسي عذاب ۾ مبتلا *مويا نظرپور، ڏندو، حاجي صوڀو خان چانڊيو سميت 8 يوسيز جي ڪيترن ئي ڳوٺن ۾ پاڻي بيٺل پاڻي نيڪال نه ٿيڻ سبب مليريا، گيسٽرو ۽ ٻين بيماريون منهن ڪڍيو، ڪيترائي ڳوٺاڻا اسپتال ڀيڙا*
  • *سپريم ڪورٽ ۾ ذهني مريض قيدي جي موت واري سزا روڪڻ لاءِ اپيل تي ٻڌڻي *عدالت جوابدار غلام عباس جي طبي چڪاس لاءِ ميڊيڪل بورڊ جوڙي ڇڏيو *ميڊيڪل بورڊ کي طبي چڪاس ڪري ٽن هفتن اندر رپورٽ پيش ڪرڻ جو حڪم*
  • *ٽنڊو غلام حيدر ۾ ڳوٺاڻن جو برساتي پاڻي نيڪال نه ٿيڻ تي ٻارڙن کي پوليو جا ڦڙا پيئارڻ کان انڪار *ڳوٺ مير محمد لاشاري جي رهواسين برساتي پاڻي نيڪال نه ٿيڻ خلاف احتجاج ڪيو *ڳوٺ مان پاڻي نيڪال ڪرايو وڃي ٻي صورت ۾ ٻارڙن کي پوليو جا ڦڙا نه پيئارينداسين: ڳوٺاڻا*
  • *ٽنڊو ڄام زرعي يونيورسٽي ۽ وٽرنري يونيورسٽي سڪرنڊ ۾ وقتي وائيس چانسلرز جي مقرري *پروفيسر ڊاڪٽر ظهير الدين ميراڻي زرعي يونيورسٽي ٽنڊو ڄام جو وقتي وائيس چانسلر مقرر *احمد سلطان جتوئي وٽرنري يونيورسٽي سڪرنڊ جو وقتي وائيس چانسلر مقرر، نوٽيفڪيشن جاري*
  • *آصف زرداري ۽ نواز شريف هڪ ٻئي تي الزام لڳائيندا رهيا هاڻي گڏ ويٺا آھن: خرم شير زمان *بلاول جي تقرير مان لڳي پيو ته پاڪستان خلاف تحريڪ هلائڻ وڃن پيا: خرم شيرزمان *جيڪڏھن کين تحريڪ هلائڻي آھي ته ڪراچي ۽ لاڙڪاڻي کان شروع ڇو نٿا ڪن: خرم شير زمان*
  • *ڪراچي: دهشتگردي ٽوڙ عدالت ۾ انسپيڪٽر ناصر الحسن جي ٽارگيٽ ڪلنگ بابت ڪيس تي ٻڌڻي *ڏوهه ثابت نه ٿيڻ تي عدالت 5 جوابدارن کي بري ڪري ڇڏيو *اکين ڏٺن شاهدن جي تڪراري بيان جي ڪري ڏوهه ثابت نه ٿي سگهيو آهي: پوليس *
  • * ڪراچي: ميٽرڪ بورڊ شاگردن جي امتحان جا نتيجا پڌرا ڪري ڇڏيا *ڪراچي: ميٽرڪ بورڊ سائنس گروپ جي نتيجن جو اعلان ڪري ڇڏيو *ڪراچي: هڪ لک 68 هزار 880 شاگرد امتحان ۾ ڪامياب قرار*
  • *ڪشمور ويجهو سڱاوتي تڪرار تان هٿياربندن جي فائرنگ ۾ نوجوان قتل، واٽهڙو پيرسن زخمي *هٿياربندن جي فائرنگ ۾ عيد گاهه واسي علي گل سولنگي ۽ واٽھڙو پيرسن شاھمور خالدي زخمي ٿي پيا *زخمي سول اسپتال منتقل، نوجوان کي رحيم يار خان نيو پئي ويو ته رستي ۾ دم ڌڻي حوالي ڪيائين *مورزادو جکراڻي ۽ ڏاڏو جکراڻي نوجوان کي قتل ڪيو، قاتل گرفتار ڪري انصاف ڪيو وڃي: وارث *
  • *محرابپور ويجهو نوجوان بجلي جو ڪرنٽ لڳڻ سبب فوت *ڳوٺ ولي آباد ۾ علي ولد رمضان آرائين پکي مان ڪرنٽ لڳڻ سبب فوت ٿي ويو *
  • *سپريم ڪورٽ ۾ سرڪاري زمين تي پيٽرول پمپس ليز تي ڏيڻ بابت پاڻمرادو نوٽيس تي ٻڌڻي *عدالت ڪمشنر فيصل آباد پاران پيش ڪيل رپورٽ رد ڪري ڇڏي *سپريم ڪورٽ پاران ايندڙ ٻڌڻي تي ڪمشنر فيصل آباد کي ذاتي حيثيت ۾ پيش ٿيڻ جو حڪم *حڪم تي عمل نه ٿيو ته ڪمشنر ۽ اسسٽنٽ ڪمشنر ٻئي جيل ويندا: سپريم ڪورٽ*
  • *سڪرنڊ ۾ آل پارٽيز الائينس جي سڏ تي بجلي جي اڻ اعلانيل لوڊشيڊنگ خلاف احتجاجي ريلي *مظاهرين صحافي چوڪ کان ريلي ڪڍي حيسڪو آفيس جي گيٽ آڏو ڌرڻو هنيو، ڇتي نعريبازي *سڪرنڊ ۽ ڀرپاسي ۾ 16کان18 ڪلاڪ بجلي جي لوڊشيڊنگ ڪئي پئي وڃي: مظاهرين *
  • *ڪراچي: سهراب ڳوٺ وٽ پوليس ۽ ڏوهارين وچ ۾ مبينا مقابلو، 2 ڦورو زخمي حالت ۾ گرفتار *موٽر سائيڪل تي سوار ٽن جوابدارن ڦر جي ڪوشش ڪئي ته پوليس پهتي: پوليس *مقابلي ۾ زخمي ٿيل ڦورو فيروز اسپتال ۾ علاج دوران فوت ٿي ويو: پوليس *
  • *ڪراچي: شرافي ڳوٺ ۾ نجي ڪمپني جي لاڪرز مان چوري ڪندڙ جوابدار گرفتار *جوابدار لاڪرز ٽوڙي نجي ڪمپني جا 6 لک رپيا چوري ڪيا هئا: پوليس *سي سي ٽي وي فوٽيجز ۾ هڪ جوابدار ڪمپني اندر نظر آيو آهي: پوليس*
  • *رائونتي ۾ ڳوٺاڻن جو بنيادي سهولتن جي کوٽ خلاف احتجاجي ريلي، ڌرڻو *مختلف ڳوٺن جي رهواسين احتجاجي ريلي ڪڍي اي سي آفيس اوٻاوڙو آڏو ڌرڻو هنيو، نعريبازي *ڳوٺن ۾ اسڪول، پڪن روڊن ۽ اسپتال جهڙي جهڙي ڪا به سهولت نه آهي: ڳوٺاڻا*

عروج وڃائي ويٺل اوطاقي ڪچهريون

معاشري ۾ سکڻ لاءِ تمام گهڻا ۽ مختلف قسمن جا ادارا موجود آهن جيڪي معاشري ۾ ماڻهن جي تربيت ڪندا رهن ٿا، اهڙن ادارن مان هڪ ادارواوطاق به آهي جتي ٻارکان وٺي نوجوان تائين هر فرد جي تربيت ٿيندي آهي پربدقسمتي سان سنڌ ۾ محبت ۽امن جو اهڃاڻ اوطاقن مان ماضي واريون ڪچهريون موڪلائي ويون آهن. نوجوان وڏڙن جي نصيحت وارين ڳالهين ۽ فيض کان محروم ٿي ويا آهن سماجي اوسر ۽ تربيت جو ادارو اوطاقون جتي ماضي ۾تربيت،ڄاڻ۽ علم ڏينديون هيون،تعليمي ادارن جو متبادل ڪردار ادا ڪندڙ اڪثر اوطاقون اڄ ويران ٿي ويون آهن. اوطاقن جي ڪچهرين وارا اهي مور ماڻهو به هي جهان ڇڏي موڪلائي ويا آهن جنهن سبب اوطاقن ۾ اهي ڪچهريون،ميڙاڪا ۽ وڏڙن جون ڳالهيون نه رهيون آهن. اوطاقون خالي آهن هڪٻئي کان خير عافيت پڇڻ لاءِ اوطاقن ۾ اچڻ جو ڪنهن وٽ وقت نه بچيو آهي. آبادي جي واڌ، وسيلن جي کوٽ،مهانگائي ڊوڙندڙ وقت ۽ پريشانين سبب محبتن ۽ امن جواهڃاڻ اوطاق وارو نظام ڏينهون ڏينهن ختم ٿيندوپيو وڃي. ٻهراڙين جا ماڻهوبه شام جو اوطاقن ۾ ڪچهرين بدران ٻچن جو پيٽ پالڻ لاءِ اٺ ئي پهرڪم ۾ رڌل نظر اچن ٿا سياستدان به اڪثر وقت شهرن ۾ گذارڻ لڳا آهن. اوطاقي ڪچهريون ختم ٿيڻ سبب سماجي اوسر۽ غير رسمي تعليم جي واڌ ويجهه ختم ٿي وئي آهي. اوطاقي ڪچهري کي  سنڌ ۾ اوج ان وقت آيو جڏهن سيد صالح محمد شاهه فتح خان جي نالي سان ريڊيو پاڪستان تان ڪچهري پروگرام ڪيو ته اوطاقن جو اوج موٽي آيو .ريڊيو جي مشهورصداڪار ۽ پي ٽي وي جي اينڪر سيد صالح محمد شاهه 29 آڪٽوبر 1959ع ۾ هڪ پوڙهي شخص فتح خان جي نالي سان ريڊيو پاڪستان تي اوطاقي ڪچهري جو پروگرام شروع ڪري اوطاق واري ڪچهري کي متعارف ڪرايو ته سڄي سنڌ ۾ اوطاقي ڪچهرين جو اوج موٽي آيو. ننڍڙا توڙي وڏڙا اوطاقن ۾ ويهي توڙي گهر ۽ جهر جهنگ ۾ ٻني ٻاري تي ڪم ڪندي توڙي مال چاريندي سندس ڪچهري ٻڌندا هئا ۽سندس ڪچهري مان فيض به حاصل ڪندا هئا. فتح خان جي ڪچهري جي نالي سان سندس پروگرام تمام گهڻو مشهور ٿيو ماڻهو کيس صالح محمد شاهه جي نالي سان نه پر فتح خان جي نالي سان سڃاڻندا هيا. سنڌ جي شهرن مان اوطاق ڪچهريون هوٽلن۽ٻهراڙين ۾ بدامني ۽ قبيلائي جهيڙن کسي ورتيون. سنڌ ۾ اوطاقن جي حوالي سان اهو تاثر هوندو هو  ته اسڪول کانپوءِ اوطاقون ئي انسان جي بهتر اخلاقي تربيت جو ذريعو هونديون هيون جتي ٻارڙن ،نوجوانن کي ادب ،اخلاق ۽ اٿڻ ويهڻ جا طريقا پڻ سيکاريا ويندا هيا. سنڌ ۾ انهن اوطاقن جو زوال جو هڪ ڪارڻ مهانگائي به آهي ڇو جو هڪ غريب پورهيت ماڻهو سج اڀرڻ کان وٺي سج لهڻ تائين سخت جستجو پورهئي ۽ جفاڪشي جي باوجود پنهنجي گهر کي چڳي طرح ڪونه ٿو هلائي سگهي هن مهانگائي جي دور ۾ اوطاق کي ڪيئن ٿو وقت ڏئي سگهي. اوطاق جو زوال جو ٻيو سبب هي به آهي ته ڳوٺاڻا اوطاق ۾ وڃڻ بدران هوٽلن تي وڃي فلمون ڏسن ٿا يا گهر ۾ ويهي فلمون ۽ ڊرامن ڏسڻ کي ترجيح ڏين ٿا. سڀ کان پهريون اوطاقي ڪلچر شهرن مان ختم ٿيڻ لڳو جتي هوٽلن ڪچهرين جي محفلن کي ختم ڪيو ان کان پوءِ ٻهراڙين ۾ بدامني قبائلي جهڳڙن اوطاقي ڪچهرين کي ختم ڪيو.
اوطاقي ڪچهريون ٻهراڙين ۾ ميڊيا جو به ڪم ڪنديون هيون اوطاقي ڪچهرين جي اوج دوران ڳوٺاڻن ڄڻ هڪ قسم جي ميڊيا جوڙي رکي هئي جتي اوڙي پاڙي جي خبرچار پئي پوندي هئي. ايئن ڪچهري جي شروعات ٿيندي هئي ان زماني ۾ عام سماجي ڪچهري کان اچي سياست تي بحث به انهن اوطاقن تي ٿيندا هيا.انهن اوطاقن ذريعي ڪنهن جي ڏک سور جي خبر به پوندي هئي ۽ ڳوٺاڻا ماڻهو ان وقت هڪٻئي سان همدردي ڪندا هئا يا ڏکئي وقت ۾ڪم ايندا هئا. سنڌ مان اوطاقي ڪچهري جو رجحان گهٽجڻ ڪري سنڌ ٻهراڙي توڙي شهرن مان اوطاقي ڪچهري ذريعي جڙندڙ محبت ،امن واري ماحول ۾ گهٽتائي نظر اچي رهي آهي.

Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *