تازا ترين
  • *سانگهڙ جي عدالت ننڍي عمر جي ٻارڙي جي شادي روڪي ڇڏي، ٻارڙي کي وارثن حوالي ڪرڻ جو حڪم*
  • *نيب چيئرمين جاويد اقبال جي صدارت هيٺ نيب هيڊ ڪوارٽرز ۾ وڊيو لنڪ اجلاس *اجلاس ۾ ڊي جي بيورو لاهور، ڊي جي راولپنڊي به شريڪ * اجلا س ۾ ميگا ڪرپشن ڪيسز ۾ اڳڀرائي جو جائزو ورتو پيو وڃي: ذريعا*
  • *سنڌ اندر آپگهات جا واقعا: مقصودو رند ۽ غوثپور ڀرسان ناري ۽ نوجوان حياتيون وڃائي ويٺا*
  • *قمبر: ميراڻي محلي ۾ بجلي جي شارٽ سرڪٽ سبب پنج گهر سڙي رک ٿي ويا *باهه سبب محمد خان، سڪندر، عبدالغني، عمر ۽ گل محمد ميربحر جا گهر سڙي رک *باهه سبب پنج موٽر سائيڪلون، ھنڌبسترا، اناج ۽ ٻيو سامان سڙي ويو: متاثر*
  • *نصيرآباد جي ڊاڪٽر ڪمليش کي ڪورونا وائرس جي تصديق* ڪورونا رپورٽ پازيٽو اچڻ کانپوءِ ڊاڪٽر پاڻ کي گهر ۾ آئسوليٽ ڪري ڇڏيو*
  • *مدئجي ۾ پيراميڊيڪل اسٽاف پاران شڪارپور پوليس خلاف احتجاجي مظاهرو *پيراميڊيڪل اڳواڻ اورنگزيب شر جي موٽرسائيڪل چوري ٿيڻ خلاف احتجاج ڪيو ويو *سول اسپتال شڪارپور مان سازش تحت موٽرسائيڪل چوري ٿي آهي: اڳواڻ *
  • *هالاڻي ويجهو زمين جي معاملي تان مامن ۽ ڀاڻيجن ۾ جهيڙو، 5 ڄڻا زخمي *ڳوٺ احمد خان گوپانگ ۾ جهيڙي دوران ڌرين لٺين ۽ سروٽن جو وسڪارو لائي ڏنو *جهيڙي ۾ زخمي ٿيل 5 ڄڻن کي اسپتال منتقل ڪيو ويو *
  • *سنڌڙي ڀرسان بااثر پورهيت کي تشدد ڪرڻ کانپوءِ هٿ پير ٻڌي واهه ۾ اڇلائي ڇڏيو، زخمي حالت ۾ اسپتال منتقل*
  • *پي آءِ ڊي بم ڌماڪو: بري ٿيل جوابدار کي ايم پي او تحت بند ڪرڻ خلاف درخواست تي سنڌ پوليس ۽ آءِ جي جيل کان تفصيل طلب*
  • *سرحد واسي پوليس اهلڪار سکر ۾ ڊيوٽي دوران فوت ٿي ويو*
  • *ٺڪراٺو: ڳوٺ جان محمد مهتم واسي عورتن جو پوليس جي مبينا تشدد خلاف احتجاج *زخمي مائي جيوڻ، رخسانه، موران، گل خاتون ۽ ٻين عورتن جي پوليس خلاف نعريبازي *پوليس اسان کي تشدد جو نشانو بڻائي 8 بيگناهه ڳوٺاڻن کي کنڀي وئي: عورتون*
  • *صالح پٽ پوليس پاران عيد ڏهاڙي داد لغاري مان اغوا ٿيل پورهيت بازياب ڪرائڻ جي دعويٰ*
  • *ڄام نواز علي ۾ ڪارنهن الزام هيٺ جوابدار پنهنجي ڀيڻ ۽ نوجوان کي قتل ڪري ڇڏيو، پني عاقل ۾ به نوجوان قتل*

ننڊي کنڊ جا فڪري مونجھارا  … عذير عابد

اسان ماڻھو جن مختلف معاملن ۾ ڦاٿل آھيون ,انھن معاملن جون پاڙون ڏاڍيون پختيون آھن ,ھن وقت تائين پاڻ جن معاملن کي نه سمجھي سگھيا آھيون ,انھن مان اڪثر معاملن جون جڙون مغلن جي دور ۾ ملن ٿيون. مغلن جو دور نه فقط سياسي پر سماجي ۽ ثقافتي حوالي سان پڻ پاڻ سان گڏ تمام گھڻيون تبديلون کڻي آيو. ان دور ۾ ڪافي ماڻهوَ ايران مان اچي ھندستان ۾ آباد ٿيا ۽ پوءِ اھي ماڻهو ئي سڄي مصيبت جو سبب بڻيا، ھن وقت تائين پاڻ مٿان جيڪي ڪجھه گذريو آھي، ان جو ھڪ بنيادي سبب به اھي ماڻهو ئي ھيا، انھن جي اچڻ کان اڳ ۾  ھندستان جي ھن  خطي ۾ ھڪ يڪسانيت((Uniformity) ھئي، پر اھي ماڻھي جڏھن ھتي آيا ته ھنن ھتي اچي نه فقط پنهنجي مذھب ۽ مذھبي ريتن ,رسمن پر سياسي توڙي سماجي روايتن کي ھتان جي مقامي ماڻھن مٿان مڙھڻ گھريو ـ ھن خطي ۾ جنھن کي ھاڻي ھندستان ۽ پاڪستان جي نالي سان سڃاتو وڃي ٿو، جيڪي به لاعلمي توڙي جھالت آهي اھا ھتان جي مقامي ماڻھن /جاھلن جي پيدا ڪيل ناھي ، ھنن خطن ۾ به يقينن  ماڻهو جاھل ۽ لاعلم ھياپر انھن ۾ گھٽ ۾ گھٽ ايترو ھو ته ھو پنهنجون اھي جھالت سان ڀرپور ڳالهيون ٻين ماڻهن مٿان مڙھيندا ((Impose) نه ھئا پر ھتي مغل حڪمرانن سان گڏ جيڪي ايراني، عربي توڙي افغاني ماڻهو آيا، ھڪ ته اھي ڪورا ڄٽ ھيا ۽ ٻيو وري ھنن ۾ احساس برتري ھئي، ھنن ڪڏھن به ننڍي کنڊ (( ھندستان)) کي پنهنجو ديس نه سمجھو، ھتان جي ريتن، رسمن ۽ ثقافت کي حقارت جي نگاھه سان ڌٺائون، ھندو ته ھيا ئي واجبل القتل ھنن جي نظر ۾ پر ھتان جي مسلمانن تي پڻ ٺٺوليون ڪرڻ لڳا ته اوھان اڌ مسلمانن آھيو، اوھان سچا مسلمان ناھيو وغيرھ ، اھڙي قسم جا ٻيا به ڪافي معاملا ھتي درپيش آيا.
ننڍي کنڊ ۾ جيڪي الميا پيش آيا ان ۾ ترڪن، ايرانن ۽ عربن پنھنجو  معنيٰ خيز ڪردار ادا ڪيو ـ مذھب جي نالي ۾ ماڻهن کي ذھني طرح کوکلو ڪيو ويو ۽ ھنن جي ذھني قوت کي مسمار ڪيو ويو ,ھتان جي ماڻهوَ کي مجبور ڪيو ويو ته ھو ھتان جي قديم ثقافت ,تاريخ توڙي تھذيب کي وساري ڇڏين ۽ صرف اھو ياد رکن ته ھندستان  کي تھذيب اسان عربن ۽ ترڪن اچي ڏني آھي ـ پوءِ وري جڏھن انگريزن ھنن علائقن  کي فتح ڪيو ته انھن اخلاقي جواز پيدا ڪرڻ لاءِ علمي ۽ تاريخي  طرح ھتان جي ماڻھن ۾ احساس ڪمتري پيدا ڪئي ,ھنن اھو تاثر ڏيڻ چاھيو ته ھندستاني بنيادي طرح غير مھذب ھيا ,انھن کي اسان انگريزن اچي تھذيب  يافتا بڻايو آھي ـ ھاڻي صورتحال اھا بيٺي ته ھڪڙي پاسي  مسلمانن مورخن ھندستان جي تاريخ کي عربن ۽ ترڪن کان شروع ڪيو ۽ تمام وڏي مبالغي سان تاريخ لکڻ شروع ڪئي ۽ نتيجي ۾ قومپرست مورخن وري تمام وڏي مبالغي سان قديم ھندستان جا داستان ڳايا ۽ ٽئي طرف انگريز ھيا جن چيو پي ته اھي اسان ماڻھو آھيون جن  توھانکي تھذيب ۽ ثقافت ڏني آھي نتيجي ۾ ھتان جي ماڻهوَ تائين درست تاريخي حقيقتون ن پھچي سگھيون ۽ ھٿ وٺي  سياسي توڙي علمي طرح ماڻھن کي ماضي جي ڪوڙن داستانن ۾ جڪڙي مختلف فرقن ۽ گروھن ۾ ورھايو ويو,غلط نظرين جو ٻج پوکيو ويو بجاءِ انجي جو ماڻهو کي ٻڌايو وڃي ته ھي سموري تاريخ مسلمانن يا ھندن جي تاريخ نه پرڪجهه لٽيرن حڪمرانن ۽ طبقن جي تاريخ آھي جنھن جي عظمت جي داستانن ڳائڻ ۽ وڌائي چڙھائي پيش ڪرڻ بدران انھن جي استحصال جي مذمت ڪجي. اسانجا تاريخدانن ان ڳالهه کي سماجي نه سگھيا جنھن جو نتيجو اھو نڪتو جو  اڄ اسان وٽ ماڻهو جي اڪثريتن عربن، مغلن ترڪن ۽ ايرانن جي تاريخ کي پنهنجي تاريخ سمجھي ٿي ۽ انھن جي ڪڌن ڪرتوتن جي مذمت ڪرڻ بدران انتي فخر ڪري ٿي ـ سڀ کان اھم ڳالهه ھي ته ھن سموري منظرنامي ۾ پنڊت ۽ ملن مذھب  جي ٺيڪدارن جي حيثيت ۾ دين وڪڻن ۾ ڪنھن به موقعي کي ھٿان وڃڻ ن ڏنو. 
اديبن ۽ مورخن جي ان ڪردار جي حوالي سان بپن چندر پنھنجي ھڪڙي مضمون ۾ لکيو آ: مسلم ليگ جي ٻه قومي نظرئي پيش ڪرڻ کان پھرين ھندستاني  ۽ برطانوي مورخ ان لاءِ مواد پيش ڪري چڪا ھئا ـ يعني ھڪ قومي نظريي جي صورت ۾ انھن وٽ ھندستاني  قوم مان مراد ھندو قوم ھو ۽ ھندستاني ماڻھو مان مراد ھندو ھئا ۽ اھو پڻ ته مسلمانن جي حڪومت غيرملڪي هئي ۽ مسلمان ٻاھر کان آيل ھيا ‘ ائين اسان جي ماڻهن  ٻيون به ڪافي تاريخي غلطيون ڪيون آھن پر سڀ کان اھم غلطي اھا ڪئي آھي جو ھنن پنهنجي لوڪ ادب ,ثقافت ,تھذيب توڙي پنهنجي تاريخي ھيروز کي پنهنجو نن سمجھو آھي پر عربن ,افغانين ,ترڪن ۽ مغلن جي ريتن  ۽  روايتن کي پنهنجو بڻايو ـ ھاڻي وقت اچي ويو آھي ته اسان پنهنجي تھذيب ,ثقافت ۽ ٻولين تي فخر ڪيون ,پنهنجي اصل قومي ھيروز کي سڃاڻون ـ

This entry was posted in Rachna. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *