تازا ترين
  • *سپريم ڪورٽ ۾ شهباز شريف خلاف مني لاندرنگ ڪيس، شريڪ جوابدارن جي اپيل تي ٻڌڻي *عدالت جوابدار فضل داد عباسي ۽ شعيب قمر جي ضمانت جي اپيل تي ٻڌڻي ڪئي *سپريم ڪورٽ ٻنهي جوابدارن جي ضمانت واري درخواست تي نيب کي نوٽيس جاري ڪري ڇڏيا *ٻنهي جوابدارن تي شهباز شريف لاءِ سهولتڪاري ۽ مني لانڊرنگ جو الزام آهي*
  • *روشن سنڌ منصوبو ڪرپشن ڪيس: سنڌ جو وڏو وزير مراد علي شاهه نيب اسلام آباد آڏو پيش *نيب ٽيم طرفان جعلي بئنڪ اڪائونٽس ڪيس جي حوالي سان به وڏي وزير کان پُڇاڳاڇا * نيب طرفان وڏي وزير مراد علي شاهه آڏو سوالنامو پيش ڪيو ويو *
  • *فيض گنج ۾ پيٽرول پمپ مالڪن حڪومتي فيصلي کي ٿڏي ڇڏيو، وڌيڪ اگهه تي پيٽرول جو وڪرو *پمپ مالڪن پاران پيٽرول جو في ليٽر 77 کان 78 روپيا ۾ وڪرو،عوام سخت پريشان *
  • *تنگواڻي ۾ پئٽرول سستو ٿيڻ بعد پيٽرول پمپ بند *پئٽرول نه ملڻ سبب صارفين سخت پريشاني جو شڪار *
  • *ملڪ ۾ پيٽرول سستو ٿيڻ کانپوءِ بحران پيدا ٿي ويو، ڪراچي سوڌو ملڪ جي اڪثر شهرن ۾ پيٽرول پمپ بند، عوام پريشان*
  • *چونڊڪو ۾ رولو ڪتن نينگري کي ڏاڙهي زخمي ڪري ڇڏيو *10ورهين جي ثمينا ڌي گلاب خاصخيلي کي اسپتال منتقل ڪيو ويو *نارو ۾ ٽن مهينن دوران ڪتن جي ڏاڙهيلن جو انگ500 ٿي ويو *
  • *بخشاپور ويجهو نوجوان کي رولو ڪتن ڏاڙهي زخمي ڪري ڇڏي *ڳوٺ محمد نواز چاچڙ واسي 24ورهين جي محراب علي چاچڙ کي رولو ڪتن ڏاڙهي وڌو *
  • *جوابدار گرفتار نه ٿيڻ خلاف مقتول ڀائرن جا پڪا چنا وٽ روڊ تي لاش رکي ڌرڻو هنيو ويو*
  • *پڪا چنا ڀرسان عورتن جي جهيڙي بعد جوابدارن فائرنگ ڪري 2 ڀائرن کي قتل ڪيو هو*
  • *سيوهڻ ڀرسان سڱاوتي تڪرار تان قتل ڪيل 2 ڀائرن جي جنازي نماز ادا، وارثن جو لاش رکي ڌرڻو*

قديم روم جي شهر پومپي جا ڪوٺا……علي رضا قاضي

قديم زماني کان جديد دور تائين اهو بحث اڄ به جاري آهي ته جسم فروشيءَ کي قانوني درجو ڏيڻ گهرجي يا نه!؟ ان مامري کي سمجهڻ لاءِ سارا ليون رچرڊسن جو قديم روم جي شهر پومپي ۾ جسم فروشي بابت تحقيقي ڪتاب “دي بروٿل آف پومپي” پڙهڻ گهرجي، جنهن ۾ هن جسم فروشيءَ جي ڌنڌي ۾ معاشي، سماجي ۽ قانوني پيچيدگين کي کولي بيان ڪيو آهي. ڪتاب ۾ حياتياتي ضرورتن جي پيش نظر جنس تي گهڻو لکيو ويو آهي. موضوع جو محور گهڻو ڪري قديم روم جي شهر پومپي جا جڳ مشهور ڪوٺا يا جسم فروشيءَ جا اڏا آهن، جتي جسم فروشيءَ کي هڪ آرٽ جو درجو ڏنو ويو هو. بعد ۾ ڪافي مسئلن جي ڪري پومپيءَ جا ڪوٺا 79ع ۾ بند ڪيا ويا.
سال 1862ع ۾ قديم آثارن جي ماهرن کي پومپي شهر جي اتر- اولهه جي بازار جي وچ ۾ کوٽائي ۾ هڪ 2 ماڙ ڪوٺو مليو، جنهن ۾ هڪ ئي وقت عورتون ۽ مرد شهر ۽ ڀرپاسي جي ماڻهن کي سروس مهيا ڪندا هئا. ابتدائي کوٽائي کان پنج سال پوءِ مشهور ليکڪ مارڪ ٽوائن هن ڍانچي کي ڏسڻ لاءِ اتي پهتو. ڀتين تي سيڪس سان لاڳاپيل رنگين تصويرن ۽ چٽساليءَ کي ڏسي حيران ٿي چيائين: “دنيا جو ڪو به قلم، هن سچائي کي نه لکي سگهندو!” ڪوٺي جي ديوارن تي رنگين ۽ اگهاڙين تصويرن سبب پهرين ان جاءِ تي عورتن کي اچڻ کان منع ٿيل هئي، پر بعد ۾ عورتن کي به اچڻ جي اجازت ڏني وئي.
ڀتين تي اڪريل ۽ چٽيل نقش، ڀرپور نموني سان جنسي داستانن کي ظاهر ڪن ٿا. مارڪ ٽوائن جي نالي سان مشهور آهي ته هو اڪثر انهن تصويرن کي ڏسڻ لاءِ ان جاءِ تي ايندو هو ۽ انهن مان متاثر ٿي هن ڪيتريون ڪهاڻيون پڻ لکيون. ڀتين تي مصوري ايتري ته شاندار ريت ٿيل آهي جو گهڙي کن لاءِ ماڻهو کي ذهني طور ڪنهن ٻي دنيا ۾ پهچايو ڇڏي. سن 2006ع ۾ ٻيهر پومپي جي ان ڪوٺي کي کوليو ويو، جيڪو تاريخ ۾ جسم فروشيءَ بابت هڪ ڊاڪيوميٽ جي حيثيت رکي ٿو. هاڻي اتي روزانو هزارين مردن سان گڏ عورتون به اچن ٿيون. قديم پومپي جا ڪوٺا ان ڳالهه جي شاهدي ڏين ٿا ته هي اها جڳهه آهي، جتي جسم جو ڪاروبار ٿيندو هو، نه فقط ڪاروبار پر ان مان ڪمايل پسئن تي سرڪار، ٽيڪس پڻ وصول ڪندي هئي.
سارا رچرڊسن، پنهنجي ڪتاب ۾ ان ڪوٺن جي ڀتين تي ٺهيل نقشن کي تحقيق هيٺ آڻي، جسماني پورهيي متعلق ڪيترائي راز ظاهر ڪيا آهن. ڪوٺي جا جنسي نقش نگار، جتي دل کي وندرائين ٿا، اتي ان وقت جي سماج جون ڪافي تلخ ۽ تڪليف ڏيندڙ حقيقتون پڻ عيان ڪن ٿا. ڪهڙي ريت غلامن کان جنسي سروس ورتي ويندي هئي. ان ۾ اهي سڀ تشدد جا طريقا پڻ شامل هوندا هئا، جن کي سڌريل دنيا ۾ “ڏوهه” سان تعبير ڪيو وڃي ٿو. ڪتاب ۾ ان پاسي تي پڻ روشني وڌي وئي آهي ته ڪهڙي ريت عورتن جي عصمت دري ڪري انهن کي بدنام ڪيو ويندو هو. هن سڄي گورک ڌنڌي ۾ نه صرف عورتن کان جسماني پورهيو ورتو ويندو هو، پر ذهني طور به استعمال ڪيو ويندو هو. مثال طور: هنن جي واتان اهڙيون ڳالهيون چورايون وينديون هيون، جن کي ٻڌي ماڻهن انهن طرف گهڻي کان گهڻو متوجهه ٿين. ڪتاب ۾ اهو نتيجو ڪڍيو ويو آهي ته جديد سيڪس انڊسٽري ۽ قديم جنسي ڪوٺن ۾ ڪو گهڻو فرق ناهي.

This entry was posted in Rachna. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *