تازا ترين
  • *اين سي او سي جي هدايت تي سنڌ ۽ پنجاب سرڪار عوامي اجتماعن جي حوالي سان اخلاقي ضابطه جاري ڪري ڇڏيا*
  • *ٻنهي جهانن جَي سردار حضرت محمد ﷺ جن جِي ولادت جو اڄ جشن ملهايو پيو وڃي، عاشقن طرفان دُرود ۽ سلام سان نبي ڪريم ﷺ کي ڀيٽا پيش*

عالمگيريت ۽ سنڌي سماج ….عيسيٰ ميمڻ

سنڌي سماج نيم جاگيرداري ۽ نيم سرمائيداري جي وچ ۾ رهندڙ سماج آهي. سنڌ جا شهر جيڪي سرمائيداري جو مرڪز آهن، اهي ڌارين جي حوالي آهن جنهن ڪري سرمائيداري ۾ اسان ڪنزيومر طور تي بيٺا آهيون، ته ٻئي طرف ٻهراڙيوري وڏيرا شاهي ۽ جاگيرداري جي پنجوڙ ۾ ڦاٿل آهي. اسان جي ادب تي ٻنهي سماجن جو اثر آهي اڃان به ايئن چئجي ته جاگيرداري ۽ وڏيرا شاهي جو اثر سرس آهي. جنهن ڪري اسان جي ترقي جي رفتار به دنيا سان هم آهنگ نه آهي. اسان جو ادب به اڃان جديدت ۽ جديديت پڄاڻان واري دور ۾ داخل ٿيڻ لاءِ پر ساهي رهيو آهي، جن اديبن ۽ محققن سنڌي سماج کي جديديت ۽ جديديت پڄاڻان دور ۾ داخل ڪرائڻ لاءِ ڪوششون ورتيون آهن، انهن ۾ ڊاڪٽر مظهر علي ڏوتيي جو ڪردار ڪنهن به طرح سان فراموش نه ٿو ڪري سگهجي. خاص ڪري سنڌي ٻولي کي ڪمپيوٽشنل لئنگويج بڻائڻ لاءِ هن تاريخ جو اهم ڪم ڪيو آهي. هن سنڌي ٻولي کي ڊجيٽل دور ۾ نه صرف هڪ ڌار سڃاڻپ ڏني آهي پر عالمگير تحقيق جي ڏس ۾ پڻ زبردست پيش رفت ڪئي آهي، مستقبل ۾ دنيا اندر اهي ٻوليون جيئريون رهنديون جيڪي ڪمپيوٽشنل لئنگويجز جو حصو هونديون، سنڌي ٻولي ان ڏس ۾ خوشنصيب ٻولي آهي، جيڪا ڊجيٽل دنيا جي ڊوڙ ۾ اڳڀري بيٺي آهي.
ڊاڪٽر مظهر علي ڏوتيي جتي شاهه لطيف جي شاعري ۾ موجود جذبن ۽ احساسن کي ڊيپ لرننگ ماڊل جي ذريعي پيش ڪرڻ، هٿرادو ڏاهپ، نيچرل لئنگويج پروسسينگ ۽ ڪمپيوٽشنل لسانيات جهڙن اهم موضوعن تي ڪم ڪيو آهي، اتي سنڌي سماج کي عالمگيريت کي سمجهڻ لاءِ هي ڪتاب“عالمگيريت ۽ سنڌي سماج“ لکي سنڌي ماڻهن کي جديد دور کي سمجهڻ ۽ ان سان هم رڪاب ۽ هم ڪنار ٿيڻ لاءِ ساراهه جوڳي ڪوشش ڪئي آهي.
سندس هن ڪتاب ۾ نه صرف عالمگيريت کي سمجهڻ جي لاءِ ڪوشش ڪئي وئي آهي پر ان جي فائدن، نقصانن کان وٺي عالمگيريت جي دور ۾ سنڌي ماڻهن جي ڪردار جو تعين ڪرڻ ، انهن کي عالمگيريت جي دور ۾ پنهنجي ڪردار ادا ڪرڻ لاءِ هوشيار رهڻ لاءِ رستو به ٻڌايو ويو آهي. هن ڪتاب ۾ “عالمگيريت”، “نيشنلزم کان عالمگيريت تائين”، “ عالمگيريت ۽ سرمائيداراڻو نظام”، “ ٽيڪنالاجي جي ترقي ۽ عالمگيريت”، “عالمگيريت جي دور ۾ انفارميشن ٽيڪنالوجي جو ڪردار”،“ سماجي ميڊيا جي اوسر ۽ عالمگير سماج ٺاهڻ ۾ ڪردار”، “ عالمگيريت ۽ ثقافت”، “ عالمگيريت ۽ ٻولي”، “لنگئا فرئنڪا”، “عالمگيريت جي دور ۾ سنڌي ٻولي جي حيثيت ۽ ان کي درپيش مسئلا” ۽ “ عالمگيريت ۽ سنڌي سماج” جهڙا ڪارائتا مضمون ۽ مقالا شامل آهن. هي ڪتاب نه صرف موجوده دور ۾ سنڌي سماج جي رستي جو تعين ڪري ٿو پر ايندڙ دور ۾ سنڌي سماج ۽ دنيا جي بيهڪ کان به آگاهه ڪري ٿو، ان ڪري هي ڪتاب بار بار پڙهڻ، سمجهڻ ۽ هانءَ سان هنڊائڻ سانڍڻ جهڙو ڪتاب آهي.

This entry was posted in Rachna. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *